Gasprijs stijgt: zo dek je je in tegen een hogere gasprijs (hedgen uitgelegd)

Wat is de gasprijs TTF?

Als het nieuws over 'de gasprijs' gaat, bedoelen ze bijna altijd de gasprijs TTF. TTF staat voor Title Transfer Facility: een virtueel handelspunt in Nederland, beheerd door Gasunie Transport Services, waar groothandelaren gas kopen en verkopen. Het is de belangrijkste referentie voor de gasprijs in heel Europa. De prijs wordt uitgedrukt in euro per megawattuur (MWh) en verhandeld via termijncontracten op de beurs ICE Endex.

Volgens cijfers van de Europese Commissie stond de gasprijs TTF op 22 oktober 2026 op ongeveer € 89 per MWh, zo'n 177% hoger dan in februari, toen het conflict met Iran begon. Ter vergelijking: tijdens de energiecrisis in augustus 2022 piekte de gasprijs TTF op ruim € 300 per MWh.

Energieleveranciers kopen hun gas grotendeels in tegen de TTF-prijs. Stijgt de gasprijs TTF, dan stijgt jouw energierekening dus ook, alleen met wat vertraging.

Wat is hedgen?

Hedgen, of je indekken, betekent dat je iets koopt dat in waarde stijgt wanneer jouw kosten stijgen. De winst aan de ene kant betaalt dan de extra kosten aan de andere kant. Je kunt het zien als een verzekering: je hoopt dat je hem niet nodig hebt, maar als het misgaat, vangt hij de klap op.

Belangrijk om te begrijpen: hedgen gaat niet over winst maken. Het doel is voorspelbaarheid. Stijgt de gasprijs, dan verlies je niets extra. Daalt de gasprijs, dan profiteer je ook niet. Je ruilt onzekerheid in voor rust.

Hedgen ken je misschien al uit crypto

Wie crypto heeft, past het principe van hedgen vaak al toe zonder het zo te noemen. Verwacht je dat de bitcoinkoers tijdelijk daalt, maar wil je je bitcoin niet verkopen? Dan kun je een deel omzetten naar een stablecoin, of met een perpetual future een short-positie innemen. Daalt de koers, dan maakt de short winst en compenseert die het verlies op je bitcoin. Je bezit verandert niet, maar je risico wel.

Voor wie is dit relevant?

Indekken tegen een hogere gasprijs is alleen zinvol als je zelf risico loopt op die gasprijs. Dat is het geval in twee situaties:

• Je hebt een flexibel (variabel) energiecontract. Je leverancier past je tarief regelmatig aan aan de marktprijs. Een stijgende gasprijs TTF komt dan vrij snel in je maandbedrag terecht.
• Je vaste contract loopt binnenkort af. Je nieuwe tarief wordt bepaald door de gasprijs op het moment dat je verlengt. Met een hedge kun je je beschermen in de periode tot je nieuwe tarief vastligt.

Heb je een vast contract dat nog wel even doorloopt? Dan heeft je energieleverancier de gasprijs al voor je vastgezet. Koop je dan alsnog een gasproduct, dan ben je niet aan het indekken maar aan het speculeren op de gasprijs.

Een nieuw vast contract afsluiten is natuurlijk ook een vorm van indekken. Maar ook vaste tarieven zijn nu gebaseerd op de huidige, hoge gasprijs, met een risico-opslag van de leverancier erbovenop. Een beursproduct is flexibeler: je kunt een deel indekken, en je zit nergens aan vast.

Voorbeeld: WisdomTree European Natural Gas

Voor particulieren is een ETC (exchange traded commodity) de meest toegankelijke manier om de gasprijs TTF te volgen. Een voorbeeld is de WisdomTree European Natural Gas ETC. Dit product volgt de prijs van Dutch TTF-gastermijncontracten op ICE Endex. Je koopt dus geen echt gas: je koopt een beursgenoteerd product waarvan de waarde meebeweegt met de gasprijs TTF.

• ISIN: XS2872233403
• Ticker: EGAS op Xetra en TTFW op Borsa Italiana en de London Stock Exchange (in euro)
• Beheerkosten: 0,49% per jaar
• Maximaal verlies: je inleg; er zit geen hefboom in

Rekenvoorbeeld: hoeveel moet je indekken?

Een Nederlands huishouden verbruikt grofweg 1.000 tot 1.200 m³ gas per jaar. Eén kuub aardgas bevat ongeveer 9,77 kWh energie. Bij 1.200 m³ kom je dan uit op ongeveer 12 MWh. Bij een gasprijs TTF van € 89 per MWh is de inkoopwaarde van jouw gas dus ongeveer € 1.070 per jaar.

Stel dat je voor dat bedrag de gas-ETC koopt. Wat gebeurt er dan?

• De gasprijs stijgt 50%: het inkoopdeel van je energierekening wordt ongeveer € 535 duurder. Je ETC stijgt ook ongeveer 50% en levert ongeveer € 535 op. Per saldo merk je weinig van de prijsstijging.
• De gasprijs daalt 30%: je energierekening wordt ongeveer € 320 goedkoper, maar je ETC verliest ook ongeveer € 320. Ook hier is het per saldo ongeveer gelijk.

Je hoeft niet alles in te dekken. Veel mensen kiezen ervoor om bijvoorbeeld de helft van hun verbruik in te dekken, of alleen de wintermaanden, als het verbruik het hoogst is.

Zo koop je een gas-ETC via DEGIRO

Je kunt een ETC kopen via een broker zoals DEGIRO, dat naast aandelen en ETF's ook ETP's van uitgevers als WisdomTree aanbiedt. In het kort:

1. Open een account bij DEGIRO, als je dat nog niet hebt.
2. Zoek op ISIN XS2872233403 en kies een notering in euro, bijvoorbeeld op Xetra of Borsa Italiana. Controleer of het product op die beurs voor jou beschikbaar is.
3. Bereken het bedrag: jouw gasverbruik in MWh keer de actuele gasprijs TTF. Wil je maar een deel indekken, neem dan een deel van dat bedrag.
4. Verkoop de ETC weer als de periode die je wilde afdekken voorbij is, bijvoorbeeld na de winter of zodra je een nieuw vast contract hebt afgesloten.

Let op de transactiekosten en eventuele beursaansluitingskosten van je broker; die verschillen per beurs.

Risico's en beperkingen

Een gas-ETC is een bruikbaar hulpmiddel, maar geen perfecte hedge. Dit zijn de belangrijkste beperkingen:

• Alleen het inkoopdeel beweegt mee. Je energierekening bestaat ook uit energiebelasting, netbeheerkosten, vastrecht en btw. Die bewegen niet mee met de gasprijs TTF. De ETC dekt dus alleen een deel van je rekening af.
• Tijdsverschil. De ETC beweegt elke beursdag, maar je leverancier past je tarief pas later aan. De winst en de hogere rekening vallen dus niet altijd in dezelfde periode.
• Rolkosten. De ETC rolt elke maand door naar een nieuw termijncontract. Als latere maanden duurder zijn dan de huidige (contango), verliest de ETC langzaam waarde, ook als de gasprijs gelijk blijft. Voor een korte hedge over één winter is dat beperkt; wie jaren aanhoudt, merkt het wel.
• Daalt de gasprijs, dan verlies je op de ETC. Dat is de prijs van de verzekering. Je energierekening wordt dan wel lager, maar het geld in de ETC is minder waard.
• Grote koersschommelingen. De gasprijs TTF kan in korte tijd heel hard bewegen, zowel omhoog als omlaag. Dat zag je in 2022 en opnieuw in 2026.
• Timing. De gasprijs staat al hoog. Wie nu indekt, zet een hoog prijsniveau vast en beschermt zich vooral tegen een verdere stijging.
• Productrisico. Een ETC is juridisch een schuldbewijs van de uitgever. Het product is volgens WisdomTree volledig gedekt met onderpand, maar het blijft een complex beleggingsproduct.
• Belasting. De ETC valt in box 3, net als je andere beleggingen. De besparing op je energierekening uiteraard niet.

Veelgestelde vragen over de gasprijs en indekken

Wat bepaalt de gasprijs in Nederland?

Het inkoopdeel van de gasprijs wordt vooral bepaald door de gasprijs TTF, de Europese groothandelsprijs. Daarbovenop komen energiebelasting, netbeheerkosten, de marge van je leverancier en btw.

Kan ik de gasprijs vastzetten zonder vast contract?

Niet letterlijk, maar met een product dat de gasprijs TTF volgt kun je een stijging van je rekening grotendeels compenseren. Dat is hedgen: je dekt het risico af in plaats van het tarief vast te zetten.

Koop ik met een gas-ETC echt gas?

Nee. De ETC volgt de prijs van gastermijncontracten. Er wordt nooit gas aan je geleverd.

Is een gas-ETC zinvol als ik een vast contract heb?

Meestal niet. Je leverancier heeft de gasprijs dan al voor je ingedekt. Een gas-ETC is in dat geval een gok op de gasprijs, geen bescherming.

Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vormt geen beleggingsadvies. Een ETC op gas is een complex product waarvan de waarde sterk kan schommelen; je kunt je inleg (gedeeltelijk) verliezen. Het noemen van een product of aanbieder is geen aanbeveling. Controleer altijd de actuele productinformatie en kosten bij de uitgever en je broker.